آستیگماتیزم چیست ؟

آشنایی با علل بروز آستیگماتیسم چشم

آستیگماتیسم (Astigmatism (eye) ) یکی از شایع‌ترین مشکلات اپتیکی چشم است، و معمولاً علت آن نامنظمی شکل و انحنای قرنیه‌ است. گاهی نیز علت آن نامنظمی شکل و انحنای لنز که در پشت عنبیه قرار دارد است.
آستیگماتیسم حالتی است که چند تا از دیوپترهای چشم کرویت خود را از دست داده‌است.
اگر چشم را به عنوان یک عدسی کروی در نظر بگیریم. هرگاه این عدسی از حالت کروی خارج شود و به سمت حالت بیضوی برود (شبیه خربزه). در این صورت دارای دو کانون خطی به جای یک کانون نقطه‌ایی خواهد بود.
در نتیجه تصاویر بدلیل انکسار نامساوی در قسمت‌های مختلف قرنیه کاملا بر روی شبکیه متمرکز نمی‌شوند و تصاویر چه دور و چه نزدیک تار می‌شوند. بنابراین افرادیکه دچار درجات بالایی از آستیگماتیسم هستند نه تنها همانند افراد نزدیک‌بین اشیای دور را تار می‌بینند، بلکه اشیای نزدیک را هم تار می‌بینند.

*** چه عواملی سبب بروز آستیگماتیسم می‌شوند؟

۱- وراثت

طبق تحقیقات مشخص شده است که اکثر افراد مبتلا به آستیگماتیسم، این مشکل را به ارث برده‌اند.

۲- شکل قرنیه و عدسی

در افراد مبتلا به آستیگماتیسم، سطح قرنیه مانند توپ بسکتبال است، یعنی به عبارت دیگر دارای سطحی ناصاف است.

در حالی که قرنیه افراد با بینایی طبیعی مانند توپ فوتبال، صاف می‌باشد.

در اثر این ناصافی‌ها، عدسی چشم و قرنیه قادر به تمرکز نور روی یک نقطه مشخص از شبکیه چشم نیستند و در نتیجه تصاویر، تار دیده می‌شوند.

۳- جراحت و یا عمل جراحی چشم

اگر فردی دچار آسیب چشمی شود یا تحت عمل جراحی چشم قرار گیرد، ممکن است بعدا دچار آستیگماتیسم شود.

قوز قرنیه

۴- قوز قرنیه (کراتوکونوس)

ممکن است همراه با بیماری قوز قرنیه، دو بینی و آستیگماتیسم هم به وجود آید.

در قوز قرنیه، قرنیه فرد نازک‌تر می‌شود و حالت مخروطی شکلی پیدا می کند. خوشبختانه بروز این بیماری در افراد بسیار کم است.

همچنین مشکل بینایی این بیمار با استفاده از عینک بر طرف نخواهد شد و در این حالت، استفاده از لنزهای تماسی برای این فرد بسیار مناسب است.

اما باید در نظر گرفت که در آینده این بیمار نیاز به عمل جراحی پیوند قرنیه خواهد داشت.

۵- نزدیک بینی و دوربینی

افرادی که مبتلا به مشکل آستیگماتیسم هستند، معمولا از مشکل نزدیک بینی و یا دوربینی چشم هم رنج می‌برند.

در بیماری نزدیک بینی و دور بینی نوعی عیب انکساری چشم وجود دارد که طی آن، چشم فرد قادر به تمرکز نورهای بازتاب شده از اشیای مختلف نیست.

در نتیجه فردی که مبتلا به آستیگماتیسم و نزدیک بینی و یا دوربینی است، می تواند با مراجعه به چشم‌پزشک، از عینک و لنز مخصوص برای رفع عیوب انکساری چشم خود استفاده کند.

*** انواع آستیگماتیزم
در عمل چشم‌های آستیگمات به سه شکل خود را بروز می‌دهند:

آستیگماتیسم ساده
آستیگماتیسم مرکب
آستیگماتیسم مخلوط

در تقسیم‌بندی که بر مبنای محور دو خط کانونی انجام می‌شود:

آستیگماتیسم منظم
آستیگماتیسم غیر منظم

*** آستیگماتیسم چگونه تشخیص داده می‌شود؟

چشم پزشک شما به راحتی با نگاه کردن به درون چشم شما می‌تواند آستیگماتیسم شما را تشخیص دهد. آستیگماتیسم ممکن است سبب اختلالات دیگر چشمی همچون دوربینی و نزدیک‌بینی شود. به سبب این‌که آستیگماتیسم به آهستگی پیشرفت می‌کند، بهتر است به محض اینکه متوجه تغییرات شدید به چشم پزشک مراجعه کنید.

*** اصلاح آستیگماتیسم
برای اصلاح آستیگماتیزم، باید نقش عدسی استوانه‌ای غیرطبیعی ایجاد شده در چشم را از بین ببریم. این کار با اضافه کردن یک عدسی استوانه‌ای برعکس و جمع توانهای آنها عملی خواهد بود. مثلا اگر چشم در یک محور یک دیوپتر نزدیک‌بینی دارد یا یک عدسی محدب یک دیوپتر مثبت در همان محور یا یک عدسی مقعر یک دیوپتر منفی در محور عمود بر آن بر روی چشم قرار می‌دهیم . اصلاح دید در آستگماتیسم‌های غیر منظم دشوار و نیازمند عدسی‌های پیچیده‌است .

*** آستیگماتیسم چگونه مداوا میشود : 

کنتاکت لنزها یا لنزهای تماسی بنام توریک لنز برترین درمان آستیگماتیسم هستند 

برای آستیگماتیسم، معمولاً یک لنز نرم مخصوص که توریک نام دارد تجویز می‌شود. این دسته از لنزها قابلیت منحرف کردن نور در یک جهت را بیشتر از جهات دیگر دارند. همچنین دسته دیگری از لنزها وجود دارند که لنز سخت نامیده می‌شوند. این دسته از لنز‌ها برای افرادی که مبتلا به آستیگماتیسم شدید هستند تجویز می‌شود. پزشک شما بعد از انجام معاینات، لنز متناسب با نیاز شما را به شما معرفی خواهد کرد.  . تصاویر اجسام و اشیا از دید شخصی که آستیگماتیسم دارد از پشت شیشه عینک کج و معوج است که شخص به آن عادت میکند اما با لنزهای تماسی ویژه ، دید واضح خواهد بود چرا که لنز با کُره چشم حرکت میکند .

جراحی انکساری

راهی دیگر برای درمان آستیگماتیسم، تغییر شکل قرنیه توسط جراحی انکساری و یا توسط لیزر است. از آن‌جایی که بیشتر از یک نوع جراحی انکساری وجود دارد، بسته به شرایط ممکن است از حالت خاصی از جراحی استفاده شود.

جراحی‌های انکساری نیازمند داشتن چشم سالم است که دارای مشکلات شبکیه، زخم قرنیه و یا دیگر بیماری‌های چشمی نباشد. همانطور که تکنولوژی پیشرفت می‌کند، توجه به این موضوع حائز اهمیت است که برای شرایط شما کدامیک از گزینه‌ها می‌تواند بهتر باشد و انتخاب کدام نوع از جراحی انکساری و یا درمان‌های دیگر مناسب شماست.

*** ویتامین‌های مفید برای درمان آستیگماتیسم
اگرچه درمان قطعی برای این اختلال چشمی وجود ندارد اما بدون استفاده از لنز یا عینک، می توان بینایی را تقویت کرد تا بهتر دید.

اما چگونه؟ با مصرف ویتامین‌ها، مواد مغذی خوب و انجام ورزش‌های مفید برای چشم این امر محقق می‌شود. یکی از ویتامین‌هایی که برای تقویت بینایی بسیار مفید است، ویتامین A می باشد. منبع طبیعی آن نیز سبزی‌هایی مانند اسفناج، هویج و کدو زمستانی است. یک برنامه غذایی غنی از این سبزی‌ها، نیاز طبیعی بدن به ویتامین A را تأمین می‌کند.

اما اگر از این ویتامین برای بهبود آستیگماتیسم استفاده می‌کنید لازم است وعده بیشتری از سبزیجات مصرف کنید. هم چنین می‌توانید با مشورت پزشک از مکمل هم استفاده کنید. ویتامین B نیز برای رفع آستیگماتیسم مفید است؛ گوشت، ماهی سالمون، گوشت طیور، تخم مرغ، لبنیات، آواکادو و… منبع عالی این ویتامین به حساب می‌آید.این مواد غذایی علاوه بر ویتامین B، سرشار از پروتئین نیز است.

ویتامین C، ویتامین مفید دیگری برای درمان آستیگماتیسم است و در پرتقال، سبزی‌های سبز تیره، فلفل، توت‌فرنگی و… یافت می‌شود. علاوه بر آن، روی، منیزیم و کلسیم نیز برای تقویت دید چشم مفید است. روی در گوشت طیور و لوبیا، منیزیم در تخمه کدو، دانه سویا و تخم آفتاب گردان و کلسیم در ماست، پنیر، شیر، لوبیا چشم بلبلی و… یافت می‌شود.

*** شیوع
بر اساس یک پژوهش در آمریکا، از هر ۱۰ کودک در سنین ۵ تا ۱۷ سالگی،۳ کودک مبتلا به آستیگماتیسم هستند. در بنگلادش ۳۲٫۴% افراد بالای سی سال مبتلا به این بیماری هستند. به طور کلی، پژوهش‌ها نشان داده‌اند که درجهٔ شیوع آستیگماتیسم با افزایش سن، رابطهٔ مستقیم دارد.

*** هشدار

– هنوز چشم پزشکان به علت قطعی مشکل آستیگماتیسم پی نبرده اند و مواردی که ذکر شد، تنها شانس ابتلا به آن را بالا می‌برد. اما آنچه که قطعی و مسلم است این است که مشکل آستیگماتیسم با گذشت زمان بدتر می‌شود و فرد مبتلا باید بر‌اساس تجویز پزشک، از عینک مخصوص و یا لنز تماسی استفاده کند.

– افرادی که دچار مشکل آستیگماتیسم هستند، از فشار بیش از حد به چشم‌های خود باید جدا خودداری کنند، مثلا برای مدت زمان طولانی با کامپیوتر کار نکنند و یا مطالعه ننمایند و بین کار یا مطالعه خود، کمی به چشم‌ها استراحت دهند.

– افرادی که دچار مشکل آستیگماتیسم هستند، نباید در اتاق با نور کم مطالعه کنند.

avatar

مدیر سایت

مرکز لنـز ایران بیـست و یکسال پیش در سال 1371 فعالیـت خود را آغاز کـرد . تهیه و توزیع لنزهای تماســی چـــشمی یا کنتاکت لنزها ، آموزش صحیـح استفـاده ، مزایای لنزها و نهایتـا ارتقا سطح دانش عموم در این باره ، از وظایف و اهداف این مرکز است .